AQL-niveaus uitgelegd: 2,5, steekproeftabel en cijfervoorbeelden

AQL staat voor Acceptable Quality Limit, aanvaardbare kwaliteitsgrens. Het cijfer wordt uitgedrukt als percentage defecte stuks. Een AQL-niveau van 2,5 legt dus een beslissingsdrempel van 2,5% defecten in de gecontroleerde steekproef vast. Deze drempel beantwoordt een eenvoudige vraag: moet de partij na de controle worden aanvaard of geweigerd?

De regel komt uit de norm ISO 2859-1, gewijd aan steekproeftrekking voor controles op attributen. Het Amerikaanse equivalent is de norm ANSI/ASQ Z1.4. In China werken fabrieken vaak met de GB/T 2828.1, het nationale equivalent, dat hetzelfde rekenprincipe overneemt. Ons Chineessprekend team in Guangzhou steunt op deze referenties om de drempels met een fabriek vast te leggen, in de lokale taal, zonder interpretatiemarge.

Drie parameters bepalen de steekproef: de grootte van de partij, het inspectieniveau en de gekozen AQL. Het algemene inspectieniveau II is het niveau dat de norm standaard voorziet. Ook de niveaus I en III bestaan: het eerste verlicht de controle, het tweede verzwaart ze. Naargelang het gekozen niveau loopt de tabel van codeletters van A tot R: hoe verder de letter, hoe groter de steekproef.

In de praktijk kruist men de partijgrootte met het inspectieniveau: dat levert een codeletter op. Deze letter verwijst naar een steekproefgrootte. Het kruisen van deze grootte met de AQL levert twee getallen op, aanvaarding en afkeuring, genoteerd als Ac en Re. Als de steekproef ten hoogste Ac defecten telt, slaagt de partij. Vanaf Re valt ze door.

Neem een partij van 3.200 stuks gecontroleerd op algemeen inspectieniveau II. De tabel geeft letter K en een steekproef van 125 stuks. Bij een AQL van 1,0 wordt de partij aanvaard tot 3 defecten en geweigerd vanaf het 4e. Bij een AQL van 2,5 wordt ze aanvaard tot 7 defecten en geweigerd vanaf het 8e. Bij een AQL van 4,0 slaagt ze tot 10 defecten en valt ze door vanaf het 11e.

Vergelijk met een kleine partij van 150 stuks. Letter F legt een steekproef van 20 stuks op. Bij AQL 2,5 aanvaardt men tot 1 defect en weigert men vanaf het 2e. De partij wordt op minder stuks gecontroleerd, maar de marge wordt krapper: elk geteld defect weegt zwaarder. In beide gevallen bekijkt men slechts een fractie van de hoeveelheid: ongeveer 4% van de grote partij, ongeveer 13% van de kleine.

ISO 2859-1 definieert geen enkele defectklasse. De verdeling tussen kritieke, grote en kleine defecten is een conventie van de kwaliteitscontrolesector. Het trio 0 · 2,5 · 4,0 heeft zich doorgezet in een groot deel van de sourcingwereld: nultolerantie voor het kritieke, 2,5 voor het grote, 4,0 voor het kleine. Deze waarden blijven een vertrekpunt, geen reglementaire verplichting.

Het kritieke defect raakt de veiligheid of de regelgeving: scherpe rand, slecht geïsoleerde kabel, ontbrekende verplichte markering. Eén enkel exemplaar volstaat om de partij te doen weigeren. Het grote defect maakt het product moeilijk verkoopbaar of niet conform het lastenboek: opengevallen naad, afmeting buiten tolerantie, gebrekkige functie. Het kleine defect betreft de afwerking: kleine schade, drukverschuiving, kleurnuance. Deze definities moeten schriftelijk worden vastgelegd, met concrete voorbeelden, vóór de controle.

Een aanvaarde partij is geen perfecte partij. Neem opnieuw de partij van 3.200 stuks bij AQL 2,5: een partij met ongeveer 2% defecte stuks, ofwel een zestigtal exemplaren, heeft een goede kans om te slagen. De AQL is dus noch een kwaliteitsbelofte, noch een defectplafond. Het is een evenwichtspunt tussen twee risico's: dat van de leverancier, die een goede partij door pech bij de steekproeftrekking geweigerd ziet, en dat van de koper, die een slechte partij aanvaard ziet.

De norm voorziet omschakelregels: als twee van vijf opeenvolgende partijen bij de eerste controle worden geweigerd, schakelt de inspectie over naar een verscherpte modus, met strengere drempels. Nog een beperking, minder technisch: het resultaat hangt af van de precisie van de defectdefinities en van het oog van de inspecteur. Twee inspecties van dezelfde partij kunnen tot verschillende conclusies leiden als het lastenboek vaag blijft.

De niveaus worden niet op de dag van de controle gekozen. Ze hangen af van het gebruik van het product, de reglementaire vereisten van uw markt, het verkoopkanaal en de gevoeligheid van uw klanten. Een speelgoed bestemd voor peuters wordt niet behandeld als een decoratief object: de kritieke klasse absorbeert er defecten die een volwassen koper niet zou opmerken.

Schrijf uw AQL-drempels en uw defectdefinities in het lastenboek, de proforma of het aankoopcontract. Vermeld de norm en het inspectieniveau: ISO 2859-1, algemeen niveau II. Bezorg hetzelfde document aan de fabriek en aan de inspecteur. Dit papier voorkomt discussie achteraf, wanneer de goederen al geproduceerd zijn en de tijd dringt.

Ons makelaars- en sourcinghuis werkt met een Chineessprekend team gevestigd in Guangzhou. Dit team legt de AQL-drempels en de defectdefinities vast met de fabriek, in de lokale taal, vóór de start van de productie. Vervolgens organiseren wij de controle vóór het laden, en bespreken we elk rapport met u: aantal defecten, verdeling per klasse, beslissing tot aanvaarding of weigering.

In de meeste gevallen betaalt u geen honorarium: u opent een dossier, wij onderhandelen de goederen voor u en nemen een commissie op de waarde af fabriek.